میادین مشترک رمز عبور ایران برای گذر از بحرانهای انرژی
روزنامه جامجم در گزارشی به اهمیت میادین نفت و گاز مشترک ایران با کشورهای همسایه و چالشهای توسعه آنها میپردازد. نفت و گاز همچنان اصلیترین منابع انرژی جهان هستند و نقش تعیینکنندهای در رشد اقتصادی کشورها دارند. در این میان، میادین مشترک که در مرز ۲ کشور قرار دارند از اهمیت ویژهای برخوردارند، زیرا هرگونه تأخیر در بهرهبرداری از سوی یک کشور عملاً به افزایش برداشت کشور شریک منجر میشود.
ایران با ۸ کشور همسایه مجموعاً ۳۲ میدان مشترک نفت و گاز دارد، اما در بسیاری از آنها نسبت به طرف مقابل عقب افتاده است. مهمترین دلایل این عقبماندگی تحریمها، محدودیت سرمایهگذاری خارجی و مشکلات بروکراسی داخلی عنوان شده است.
نمونهای از این فاصله در میدانهای مشترک با عربستان مطرح میشود؛ بهگونهای که در میدان نفتی فروزان، تولید روزانه ایران بسیار کمتر از عربستان است و در برخی میدانهای گازی نیز طرف مقابل برداشت بیشتری دارد. در میادین مشترک زمان عامل کلیدی است و هر روز تعلل به معنای از دست رفتن سهم منابع است.
یکی از میادین مهم ایران میدان گازی پارس جنوبی است که میان ایران و قطر مشترک است. قطر با بهرهگیری از فناوریهای پیشرفته و حضور شرکتهای بینالمللی توانسته سرعت توسعه بیشتری داشته باشد، در حالی که ایران بهدلیل تحریمها بیشتر بر توان داخلی تکیه کرده است. یکی از چالشهای اصلی در این میدان، ضرورت اجرای پروژههای فشارافزایی عنوان میشود؛ زیرا شیب مخزن به سمت قطر بوده و در صورت بیتوجهی، احتمال مهاجرت گاز و کاهش سهم ایران وجود دارد.
میدان نفتی آزادگان، یکی از بزرگترین میادین مشترک ایران با عراق، است که با وجود بنبست ساختاری در توسعه آن رو به رو هستیم. توقف پروژهها و مشکلات تأمین مالی از جمله مسائل مطرحشده برای این میدان است. در همین راستا، رئیسجمهور برای تعیینتکلیف و تسریع توسعه آزادگان جنوبی دستوراتی را صادر کرد که هدف آن جلوگیری از عقبماندگی در رقابت با عراق و افزایش سرعت برداشت نفت است.
بر اساس قرارداد امضاشده، توسعه این میدان با سرمایهگذاری چندین بانک، نهاد اقتصادی و شرکت اجرایی در قالب یک کنسرسیوم بزرگ دنبال میشود، اما کارشناسان معتقدند ورود بخش بانکی بدون تخصص کافی باعث کندی پیشرفت شده و استفاده بیشتر از شرکتهای تخصصی ضروری است.
نویسنده در ادامه گزارش به تجربه موفق شرکتهای داخلی در پروژههای بزرگ مانند پارس جنوبی اشاره میکند و تأکید دارد که توان فنی و مهندسی داخلی میتواند خلأ شرکتهای خارجی را تا حد زیادی جبران کند، به شرط آنکه ساختارهای مدیریتی و تأمین مالی اصلاح شود.
بخش دیگری از میادین مشترک در دریای خزر وجود دارد و گفتوگوهای ایران و جمهوری آذربایجان برای توسعه همکاریهای انرژی و بهرهبرداری از این منابع در حال اجراست.
توسعه میادین مشترک برای امنیت انرژی و حفظ سهم ایران از منابع زیرزمینی حیاتی است و تحقق آن نیازمند سرمایهگذاری مؤثر، استفاده از شرکتهای تخصصی و تسریع تصمیمگیریهاست.
انتهای پیام/