انتقال سهمیه سوخت از کارت سوخت به کارت بانکی؛ طرحی با هزار ابهام و سوال بیپاسخ
خبرگزاری ایسنا در گزارشی با توجه به تصویب طرح اجرای انتقال سهمیه سوخت از کارت سوخت به کارتهای بانکی نوشت که علیرغم اهمیت موضوع، سکوت بانک مرکزی (به عنوان «میزبان» اصلی زیرساختهای بانکی) و عدم شفافسازی مسئولان مربوطه، نگرانیها را افزایش داده است.
ایده انتقال سهمیه بنزین به کارت بانکی از سالهای قبل مطرح بوده و هدف اصلی آن سادهسازی فرآیند سوختگیری، کاهش هزینههای صدور و نگهداری میلیونها کارت سوخت فیزیکی، افزایش شفافیت در توزیع یارانه سوخت، جلوگیری از سوءاستفاده (مانند قاچاق یا فروش سهمیه) و یکپارچهسازی با شبکه بانکی کشور است.
این طرح قرار نیست سهمیه بنزین (۶۰ لیتر سهمیه ۱۵۰۰ تومانی و نرخ دوم) یا قیمتها را تغییر دهد، بلکه فقط محل ذخیره و استفاده از سهمیه را از کارت سوخت به کارت بانکی منتقل میکند.
در بودجه ۱۴۰۴، مجلس دولت را مکلف کرد امکان انتقال سهمیه به کارت بانکی را فراهم کند. آییننامه اجرایی آن در آذر ۱۴۰۴ توسط معاون اول رئیسجمهور ابلاغ شد و پروژه آزمایشی سهماهه با همکاری وزارت اقتصاد، وزارت ارتباطات و نظارت افتا (امنیت سایبری) آغاز شد.
در بررسی لایحه بودجه ۱۴۰۵ (اواخر بهمن ۱۴۰۴)، نمایندگان مجلس با انتقال ۱۰۰ درصدی سهمیه بنزین از کارت سوخت به کارت بانکی مالکان خودرو موافقت کردند.
پورمحمدی، رئیس سازمان یارانه و بودجه تأکید کرد این قانون در سال ۱۴۰۵ به صورت کامل اجرا خواهد شد.
طبق مصوبات، اجرای کامل و سراسری طرح از ابتدای سال ۱۴۰۵ (از فروردین ۱۴۰۵) پیشبینی شده است.
سهمیه بنزین (یا معادل ریالی آن) مستقیماً به حساب بانکی مالک خودرو واریز یا تخصیص داده میشود. سوختگیری با کارت بانکی در جایگاهها انجام خواهد شد (از طریق POS یا سامانههای پرداخت).
اگر یک کارت بانکی به چند خودرو متصل باشد، سهمیه به صورت مساوی بین خودروها تقسیم میشود. کارتهای سوخت قدیمی احتمالاً به تدریج حذف یا غیرفعال خواهند شد، هرچند ممکن است مدتی به صورت موازی استفاده شوند.
البته اجرای این طرح نگرانیها و انتقاداتی را در پی داشته مثلا آمادگی زیرساختها از این جهت که آیا شبکه بانکی، جایگاههای سوخت و سامانههای شرکت ملی پخش فرآوردههای نفتی برای حجم بالای تراکنشها آماده هستند؟
امنیت سایبری بُعد دیگر این ماجرا است، خطر هک، کلاهبرداری یا مشکلات فنی در انتقال سهمیه و سوختگیری.
با این وجود بانک مرکزی (به عنوان متولی اصلی شبکه شتاب و کارتهای بانکی) هیچ توضیح یا اطلاعرسانی روشنی درباره جزئیات فنی، امنیتی و نحوه اتصال سامانهها نداده است. این سکوت باعث ایجاد ابهام و نگرانی میان مردم و کارشناسان شده است.
نحوه مدیریت خودروهای فاقد کارت بانکی، افراد بدون حساب بانکی، خودروهای چندمالکی، یا مشکلات احتمالی در جایگاههای دورافتاده از جمله سوالات بیپاسخ این طرح است.
بدون اطلاعرسانی شفاف و آمادهسازی کافی، اجرای عجولانه میتواند منجر به اختلال در سوختگیری روزانه میلیونها خودرو شود. انتظار میرود مسئولان مربوطه (به ویژه بانک مرکزی، وزارت نفت و شرکت ملی پخش) هرچه سریعتر جزئیات اجرایی، زمان دقیق اجرا و تمهیدات امنیتی را اعلام کنند.
انتهای پیام/
