جمعآوری گازهای همراه نفت؛ راهی برای مقابله با ناترازی گازی
به گزارش هابصنعت؛ این روزها که بحث جمعآوری گاز همراه نفت داغ شده خبرگزاری مهر به سراغ این سوژه رفته است؛ ایران با بزرگترین ذخایر گازی جهان مواجه است، اما در زمستان سالهای اخیر همچنان کمبود عرضه گاز باعث اعمال محدودیت در صنایع، تغییر سوخت نیروگاهها و افت فشار شبکه گاز شده است. این وضعیت «ناترازی گاز» نامیده میشود و نتیجه عدم تعادل بین تولید، زیرساخت، مصرف و سرمایهگذاری است، نه صرفاً سرمای هوا یا افزایش مصرف.
در بسیاری از میادین نفتی، گاز همراه نفت (Associated Gas) همزمان با استخراج نفت تولید میشود، اما به دلیل نبود زیرساختهای جمعآوری، خطوط لوله، ایستگاههای تقویت فشار و ظرفیت فرآورش، این گاز به جای استفاده، سوزانده میشود (فلرینگ).
این اتلاف روزانه دهها میلیون مترمکعب گاز را به هدر میدهد که در مقیاس سالانه به میلیاردها مترمکعب میرسد و ارزش اقتصادی آن در یک دهه دهها میلیارد دلار است.
این گاز میتوانست به شبکه تزریق شود، برق تولید کند یا خوراک صنایع پاییندستی مثل پتروشیمیها باشد؛ بنابراین اتلاف آن هم اقتصادی و هم زیستمحیطی است.
ناترازی گاز به یک الگوی تکرارشونده تبدیل شده است؛ هر سال قبل از زمستان تصمیمات اضطراری برای کاهش مصرف گاز یا تغییر سوخت اتخاذ میشود.
بخش خانگی سهم بزرگی از مصرف دارد که قابل مدیریت کوتاهمدت نیست، بنابراین فشار محدودیتها به صنایع و نیروگاهها منتقل میشود و این موضوع عواقب اقتصادی و محیطزیستی به همراه دارد.
در این میان، جمعآوری گازهای همراه نفت میتواند فوری و کمهزینهتر نسبت به توسعه میادین جدید، عرضه گاز را افزایش بدهد. بازگرداندن این گاز به چرخه مصرف عملاً مانند ایجاد تولید جدید است، بدون نیاز به پروژههای سنگین بالادستی که سالها طول میکشند.
بیشتر بخوانید: کارخانه جمعآوری و فشارافزایی گازهای مشعل دهلران بهرهبرداری شد
جمعآوری حدود ۹ میلیون مترمکعب گازهای همراه و مشعل در دولت چهاردهم
مسعود پزشکیان خطاب به وزیر نفت: باید مسئله سوختن روزانه ۵۰ میلیون مترمکعب گاز فلر حل شود
از مزایای این موضوع افزایش عرضه گاز در کوتاهمدت، کاهش فشار ناترازی در روزهای اوج مصرف، کاهش مصرف سوخت مایع در نیروگاهها، کاهش آلودگی و ارزشآفرینی اقتصادی از گازی که پیشتر سوزانده میشد و امکان تزریق گاز به شبکه یا استفاده بهعنوان خوراک پتروشیمی است، اما در طرق مقابل برخی گازهای به خاطر کیفیت پایین نیاز به فرآورش پیچیدهتر دارند، از سوی دیگر پراکندگی جغرافیایی میادین و فاصله از شبکه مصرف، هزینههای جمعآوری را افزایش میدهد و به همین دلایل اگر پروژهها بهصورت بلندمدت و با مدلهای اقتصادی پایدار طراحی نشوند، اثرشان موقتی خواهد بود و پس از چند فصل زمستان، باز هم کمبود تکرار میشود.
در نهایت باید گفت جمعآوری گازهای همراه نفت میتواند بهعنوان ابزاری مکمل (نه جایگزین توسعه میادین جدید) در مهار بحران گاز در زمستان عمل کند.
برای موفقیت، این طرحها باید در زنجیره ارزش انرژی گنجانده شوند و با سرمایهگذاری مناسب و مدلهای همکاری با بخش خصوصی همراه شوند تا در کوتاهمدت فشار شبکه کاهش یابد و در بلندمدت به یک رکن پایدار در سیاستگذاری انرژی کشور تبدیل شود.
انتهای پیام/
