سود پیمانکاران از جیب کارگران حوزه نفت و گاز

به گزارش هاب صنعت؛ مهران ربانی، فعال کارگری حوزه نیرو‌های شرکتی نفت و گاز در زمینه مشکلات جامعه کارگان ارکان ثالث در گفت‌و‌گو با روزنامه کاروکارگر با تأکید بر شرایط دشوار و تبعیض‌آمیز این قشر کارگری، تصویری روشن از معضلات ساختاری در روابط کار این بخش ارائه می‌دهد. 

وی وضعیت نیرو‌های شرکتی را محصول «سیستم واسطه‌گری پیمانکاران» می‌داند که نه تنها حق و حقوق کارگران را تضییع می‌کنند، بلکه خود به عامل اصلی تبعیض و نابرابری تبدیل شده‌اند. 

ربانی تأکید می‌کند صنعت نفت و گاز ایران، به عنوان یکی از مهم‌ترین شریان‌های اقتصادی کشور، به‌شدت به تلاش کارگران وابسته است، در حالی که چرخ‌های این صنعت عظیم توسط کارگران ارکان ثالث می‌چرخد، بخش قابل توجهی از دسترنج آنان به جیب شرکت‌های پیمانکاری می‌رود؛ شرکت‌هایی که به گفته وی تنها در اتاق‌های بسته قرارداد امضا می‌کنند و در عمل هیچ نقش مفیدی در بهبود وضعیت کارگران ندارند. 

جدا کردن قرارداد مستقیم از پیمانکاری یکی از اصلی‌ترین مطالبات ربانی است؛ این نماینده جامعه کارگری می‌گوید اختلاف دستمزد‌ها بین کارگران شرکتی و نیرو‌های رسمی یا قراردادی مشمول قانون کار بسیار فاحش است و این اختلاف نه به دلیل کمبود بودجه، بلکه ناشی از سودی است که پیمانکاران به عنوان واسطه از پول کارفرما برداشت می‌کنند. 

در عمل، بخشی از حقوقی که کارفرما باید به نیروی کار پرداخت کند، به عنوان سود به حساب پیمانکار واریز می‌شود. ربانی حتی به مواردی اشاره می‌کند که برخی پیمانکاران در طول سال‌ها یک بار هم در محیط کار حضور نیافته‌اند، اما از حقوق کارگران درصد قابل توجهی را به عنوان هزینه مدیریت و بیمه برداشت می‌کنند. 

یکی از نکات برجسته مورد اشاره ربانی، نبود امنیت شغلی و سرکوب فعالیت‌های صنفی است. 

وی با انتقاد از برخورد‌های غیرقانونی با کارگران مطالبه‌گر می‌گوید کارگری که برای شکایت رسمی به مراجع قضایی مانند دیوان عدالت اداری مراجعه می‌کند، توسط حراست شرکت احضار و تحت فشار قرار می‌گیرد، در حالی که قانون اساسی به صراحت حق شکایت را برای هر شهروند تضمین کرده است. چنین رفتارهایی، به گفته وی، امنیت شغلی و نان خانواده‌ها را گروگان گرفته‌اند. 

ربانی به مثالی از یک نماینده قانونی کارگران در عسلویه اشاره می‌کند که به دلیل مطالبه حقوق همکارانش «تعلیق» شده، و فعالانی که در لیست سیاه قرار گرفته‌اند یا مجبور به امضای تعهد برای قطع اعتراض شده‌اند. این وضعیت نشان می‌دهد که فعالیت صنفی در صنعت نفت و گاز نه تنها تسهیل نمی‌شود، بلکه با موانع و فشار‌های امنیتی مواجه است، فشاری که کارگران را مجبور به سکوت می‌کند. 

یکی دیگر از بخش‌های مهم صحبت‌های فعال کارگری حوزه نیرو‌های شرکتی نفت و گاز، سختی‌های تشکل‌یابی مستقل است. 

ربانی توضیح می‌دهد که تلاش‌های چندساله برای ثبت رسمی انجمن یا اتحادیه کارگری در استان خوزستان با بهانه‌های واهی و طولانی‌کردن مراحل اداری روبه‌رو شده است. 

وی می‌افزاید که مقامات محلی حتی تلویحاً اعلام کرده‌اند به دلیل اعتراضات گسترده کارگری در بخش‌های دیگر استان، از ثبت تشکل‌های جدید جلوگیری می‌کنند، در حالی که در استان‌های دیگر این امکان فراهم بوده است. 

ربانی بر این نکته تأکید می‌کند که کارگران ممکن است فقر و سختی را تحمل کنند، اما بی‌عدالتی را نمی‌پذیرند. 

وی می‌گوید که خواسته‌های آنان نه خارج از چارچوب قانونی است و نه به دنبال آشوب، بلکه صرفاً در جستجوی برابری، امنیت شغلی و حذف واسطه‌های غیرضروری است که موجب رانت و تبعیض شده‌اند. 

برای ربانی، تجمعات و اعتراضات صنفی کنونی ریشه در همین تبعیض‌های ساختاری دارد و باید به‌جای سرکوب، صدای این مطالبات شنیده شود.

انتهای پیام/