اقتصاد سبز با سوخت ملی؛ چگونه مصرف بنزین را کاهش دهیم؟

به نقل از خبرگزاری مهر، در دنیای امروز که نوسانات قیمت انرژی به یکی از دغدغه‌های اصلی دولت‌ها و ملت‌ها تبدیل شده است، یافتن راهکار‌های جایگزین برای تامین سوخت بخش حمل و نقل به یک ضرورت اجتناب ناپذیر تبدیل شده است. ایران با دارا بودن ذخایر عظیم گاز طبیعی در جایگاه ممتازی قرار دارد که می‌تواند با تکیه بر این ثروت خدادادی، هزینه‌های بخش حمل و نقل را به شکل چشمگیری کاهش دهد. بررسی‌های آماری نشان می‌دهد که اختلاف قیمت فاحش میان بنزین و گاز طبیعی فشرده یا همان سی ان جی، محرک اصلی تمایل صاحبان خودرو به استفاده از این سوخت پاک است. زمانی که یک راننده تصمیم می‌گیرد خودروی خود را دوگانه سوز کند، در واقع در حال سرمایه گذاری بر روی کاهش هزینه‌های ماهانه خود است.

محمود رضایی کارشناس حوزه انرژی در این باره گفت: تفاوت قیمت سبد سوختی در ایران به گونه‌ای تعریف شده است که استفاده از گاز طبیعی همواره دارای توجیه اقتصادی بسیار بالایی باشد. وی افزود که اگر به طور متوسط هزینه پیمایش هر کیلومتر با بنزین را محاسبه کنیم، متوجه می‌شویم که استفاده از گاز طبیعی می‌تواند این هزینه را به کمتر از یک چهارم کاهش دهد.

این کارشناس تاکید کرد که این صرفه جویی نه تنها در سطح خرد و برای خانواده‌ها حائز اهمیت است، بلکه در سطح کلان نیز باعث کاهش خروج ارز برای واردات بنزین می‌شود. رضایی خاطرنشان کرد که هر متر مکعب گاز طبیعی از نظر ارزش حرارتی و توان پیمایش، تقریبا معادل یک لیتر بنزین است، اما قیمت آن در جایگاه‌ها بسیار کمتر است که این خود بزرگترین مشوق برای مصرف کنندگان محسوب می‌شود.

در ادامه این تحلیل باید به موضوع یارانه‌های دولتی اشاره کرد که به طور هدفمند به سمت سوخت‌های پاک هدایت شده‌اند. دولت با تثبیت قیمت گاز در سطحی بسیار پایین‌تر از فرآورده‌های نفتی، سعی دارد تا بار مالی سبد معیشتی مردم را سبک‌تر کند. این سیاست در بلندمدت منجر به تغییر الگوی مصرف می‌شود. از سوی دیگر، توسعه صنعت سی ان جی باعث ایجاد اشتغال در بخش‌های نصب، تعمیرات و نگهداری تجهیزات شده است که این خود یک چرخه اقتصادی مثبت را در کشور ایجاد می‌کند. بسیاری از رانندگان بخش حمل و نقل عمومی و تاکسی‌های اینترنتی با تکیه بر همین مزیت قیمتی توانسته‌اند سود خالص دریافتی خود را افزایش دهند و از فشار تورمی ناشی از قیمت سوخت در امان بمانند.

نقش زیرساخت‌های هوشمند در توسعه مصرف ایمن و ارزان سوخت پاک

توسعه فیزیکی جایگاه‌های عرضه سوخت گاز در کنار ارتقای استاندارد‌های ایمنی، دو بال اصلی برای موفقیت این طرح ملی محسوب می‌شوند. در سال‌های اخیر تلاش‌های زیادی صورت گرفته است تا دسترسی به جایگاه‌ها در تمامی نقاط کشور تسهیل شود. ایجاد صف‌های طولانی در گذشته یکی از موانع اصلی تمایل مردم به این سوخت بود، اما با ورود بخش خصوصی و سرمایه گذاری‌های جدید، زمان انتظار در جایگاه‌ها به شدت کاهش یافته است. این موضوع به معنای صرفه جویی در زمان و افزایش بهره وری نیروی کار است که خود نوعی مزیت اقتصادی غیر مستقیم به شمار می‌آید.

علی رضا احمدی یکی از مدیران اجرایی در حوزه زیرساخت‌های سوخت رسانی گفت: هوشمندسازی جایگاه‌های سی ان جی یکی از اولویت‌های اصلی ما برای افزایش ایمنی و سرعت خدمات رسانی است.

وی افزود که با اتصال سامانه‌های هوشمند به مراکز معاینه فنی، تنها خودرو‌هایی اجازه سوخت گیری می‌یابند که از سلامت مخزن و سیستم سوخت رسانی آن‌ها اطمینان حاصل شده باشد. این مدیر با اشاره به اهمیت نگهداری صحیح مخازن تصریح کرد که ایمنی اولویت اول در استفاده از گاز طبیعی است و با رعایت استاندارد‌های لازم، این سوخت هیچ خطری برای سرنشینان نخواهد داشت.

وی بیان کرد که توسعه ایستگاه‌های کوچک مقیاس در محلات پرجمعیت می‌تواند دسترسی رانندگان را بیش از پیش تسهیل کند و هزینه‌های رفت و آمد اضافی برای رسیدن به جایگاه‌های دوردست را حذف نماید.

علاوه بر بحث جایگاه ها، پیشرفت‌های تکنولوژیک در ساخت کیت‌های نسل جدید نیز تاثیر زیادی بر محبوبیت این سوخت داشته است. کیت‌های هوشمند امروزی باعث می‌شوند که افت توان موتور که در گذشته یک چالش جدی بود، به حداقل برسد. این موضوع باعث شده است که حتی مالکان خودرو‌های شخصی لوکس نیز به استفاده از این سوخت ترغیب شوند.

وقتی راننده احساس کند که با هزینه‌ای بسیار کمتر، همان کیفیت رانندگی را دریافت می‌کند، به طور طبیعی به سمت سوخت ارزان‌تر حرکت خواهد کرد. این روند در نهایت منجر به تعادل در بازار سوخت و کاهش فشار بر پالایشگاه‌های بنزین می‌شود که می‌توانند محصولات خود را با قیمت‌های جهانی صادر کنند و درآمد ارزی برای کشور به ارمغان بیاورند.

تاثیرات زیست محیطی و صرفه جویی ارزی حاصل از سبد متنوع سوخت

یکی از ابعاد بسیار مهم که در بررسی مزیت‌های سی ان جی نباید از آن غافل شد، اثرات زیست محیطی و سلامت عمومی است. گاز طبیعی به دلیل ساختار ساده مولکولی، احتراق کامل تری نسبت به بنزین دارد و میزان آلاینده‌های خروجی از اگزوز را به شدت کاهش می‌دهد. در کلان شهر‌هایی مانند تهران که آلودگی هوا به یک معضل جدی تبدیل شده است، افزایش سهم گاز در سبد سوخت می‌تواند به کاهش روز‌های آلوده و در نتیجه کاهش هزینه‌های درمانی ناشی از بیماری‌های تنفسی منجر شود. این صرفه جویی در هزینه‌های سلامت، یک سود پنهان، اما بسیار بزرگ برای کل جامعه است.

رضا محسنی کارشناس محیط زیست و انرژی گفت: آلاینده‌هایی نظیر ذرات معلق و اکسید‌های گوگرد در سوخت گاز طبیعی تقریبا صفر است و این موضوع برای سلامت ریه‌های شهروندان حیاتی است. وی افزود که اگر نیمی از ناوگان حمل و نقل سبک کشور از گاز استفاده کنند، شاهد کاهش چشمگیر گاز‌های گلخانه‌ای خواهیم بود که این امر ایران را در مسیر تعهدات بین المللی زیست محیطی نیز یاری می‌کند. این کارشناس توضیح داد که توسعه سی ان جی یک معامله برد برد برای دولت و ملت است، زیرا هم هزینه‌ها را کاهش می‌دهد و هم کیفیت زندگی را ارتقا می‌بخشد.

محسنی تاکید کرد که باید با ارائه تسهیلات بانکی برای نوسازی مخازن و تبدیل خودروها، مسیر را برای ورود بیشتر مردم به این عرصه هموار کرد.

از منظر اقتصاد کلان، استفاده از گاز طبیعی به جای بنزین به معنای آزاد سازی مقدار زیادی بنزین برای صادرات است. بنزین تولیدی در داخل کشور هزینه‌های تولید و تصفیه بالایی دارد و مصرف بی رویه آن در داخل، فرصت ارزآوری را از کشور سلب می‌کند. در حالی که گاز طبیعی به وفور در داخل تولید می‌شود و هزینه انتقال آن از طریق خط لوله بسیار کمتر از حمل و نقل فرآورده‌های نفتی با نفتکش‌های جاده پیما است؛ بنابراین توسعه صنعت سی ان جی نه تنها یک انتخاب، بلکه یک ضرورت استراتژیک برای حفظ امنیت انرژی و پایداری اقتصادی کشور است. با نگاهی به آینده می‌توان دریافت که با برقی سازی خودرو‌ها در کنار توسعه سی ان جی، می‌توان به یک الگوی پایدار در حمل و نقل دست یافت که کمترین آسیب را به محیط زیست وارد کرده و بیشترین بازدهی مالی را برای جامعه داشته باشد.

در پایان باید گفت که مزیت قیمتی گاز طبیعی فشرده به عنوان یک سوخت پاک و در دسترس، کلیدی‌ترین عامل در مدیریت مصرف انرژی در بخش حمل و نقل است. با تداوم سیاست‌های حمایتی و ارتقای سطح خدمات در جایگاه ها، می‌توان امیدوار بود که این سوخت جایگاه واقعی خود را در سبد انرژی کشور تثبیت کند. دولت‌ها با سرمایه گذاری در این بخش در واقع در حال بیمه کردن آینده اقتصادی و زیست محیطی کشور هستند. رانندگان نیز با آگاهی از این مزایا و رعایت نکات ایمنی، می‌توانند سهم بزرگی در کاهش هزینه‌های شخصی و ملی ایفا کنند. این مسیر روشن، نیازمند همکاری مستمر میان بخش دولتی، خصوصی و مصرف کنندگان نهایی است تا میوه‌های شیرین این تحول در اقتصاد انرژی به کام همگان بنشیند و شاهد کشوری با هوای پاک‌تر و معیشتی راحت‌تر باشیم. این گزارش نشان داد که چگونه یک منبع داخلی می‌تواند با مدیریت صحیح، به موتور محرک توسعه و عدالت اقتصادی تبدیل شود و فشار هزینه‌های زندگی را از دوش اقشار مختلف جامعه بردارد.

تداوم این روند مستلزم نگاهی بلندمدت و پرهیز از تصمیمات مقطعی در حوزه قیمت گذاری حامل‌های انرژی است تا اعتماد عمومی به استفاده از سوخت‌های جایگزین همواره در سطح بالایی باقی بماند. تنها در این صورت است که می‌توان به اهداف عالی در حوزه بهره وری انرژی دست یافت و ایران را به عنوان الگویی موفق در استفاده از سوخت‌های پاک در سطح منطقه و جهان معرفی کرد؛ بنابراین هر قدمی که در مسیر توسعه زیرساخت‌های گاز سوز کردن خودرو‌ها برداشته می‌شود، گامی در جهت خودکفایی و عزت اقتصادی است که نتایج مثبت آن در دهه‌های آینده بیش از پیش نمایان خواهد شد. این تحول بزرگ در ساختار مصرف، نه تنها یک تغییر فنی بلکه یک جهش فرهنگی در راستای احترام به محیط زیست و منابع ملی است که باید با جدیت دنبال شود.

رانندگان با انتخاب این سوخت در واقع به یک پویش بزرگ ملی برای نجات اقتصاد و زمین می‌پیوندند که نتیجه آن برای فرزندان این مرز و بوم، هوایی پاک و کشوری آبادتر خواهد بود. با توجه به ذخایر پارس جنوبی و سایر میادین گازی، ایران هیچ محدودیتی در تامین این سوخت ندارد و این امنیت عرضه، بزرگترین پشتوانه برای مصرف کنندگان است تا با خیالی آسوده از این تکنولوژی بهره ببرند. در نهایت، تلفیق دانش فنی و منابع غربی در کنار مدیریت صحیح توزیع، می‌تواند صنعت سی ان جی را به نماد افتخار ملی و بهره وری در قرن جدید تبدیل کند و راه را برای توسعه سایر سوخت‌های پاک نظیر هیدروژن نیز در آینده هموار سازد. این گزارش تلاشی بود برای بازخوانی اهمیت این حوزه که امیدواریم مورد توجه برنامه ریزان و عموم مردم قرار گیرد. با سپاس از توجه شما به این تحلیل کارشناسی که با هدف ارتقای آگاهی عمومی تنظیم شده است.

انتهای پیام/