همزمان با تشدید ناترازی انرژی در سالهای اخیر و افزایش فاصله ظرفیت عرضه و حجم تقاضا، مسئله مدیریت مصرف به یکی از الزامهای اساسی در حکمرانی و بهرهوری انرژی کشور تبدیل شده است، در چنین شرایطی، حفظ و افزایش ظرفیت تولید بدون توجه همزمان به بهینهسازی مصرف و مقدار بهرهوری انرژی پاسخگوی نیاز روزافزون کشور نخواهد بود، زیرا بخشی از ظرفیت موجود را میتوان نه از مسیر افزایش تولید، بلکه از طریق کاهش اتلاف انرژی، اصلاح الگوی مصرف و ارتقای کارایی تجهیزات و فرایندها صیانت کرد.
این اقدامها به همت مدیریت برنامهریزی و کنترل طرحهای شرکت نفت و گاز پارس و استقرار نظامی مشخص برای مدیریت انرژی آغاز شده و با ممیزی و ارزیابی فنی، شناسایی نقاط اتلاف و فرصتهای صرفهجویی، اصلاح و نوسازی تجهیزات، استفاده از فناوریهای کممصرف و پایش مستمر حجم مصرف ادامه یافته است.
با استقرار سیستم مدیریت انرژی بر مبنای استاندارد ISO ۵۰۰۰۱ در ساختمانهای اداری شرکت نفت و گاز پارس در تهران و سکوهای فراساحلی میدان مشترک پارس جنوبی در خلیج فارس، مدیریت انرژی در قالب فرایندی نظاممند دنبال میشود و زمینهای برای شناسایی و ارزیابی مصارف، تعیین شاخصهای عملکرد انرژی، شناسایی فرصتهای بهبود و حرکت در مسیر بهبود مستمر فراهم شده است.
دادههای بهدستآمده از اجرای سیستم مدیریت انرژی به شناسایی ضعفهای واقعی و تعریف اقدامهای بهبود اجرایی منتج شده است. بر اساس این دادهها، ممیزی فنی تفصیلی ساختمان مرکزی شرکت در خیابان فاطمی با تمرکز بر عملکرد تجهیزات مصرفکننده انرژی و شناسایی نقاط اتلاف انجام شده است. در این بررسی، افزونبر شناسایی ظرفیتهای بهبود، راهکارهای فنی پیشنهادی از منظر هزینه اجرا، میزان صرفهجویی قابل تحقق و زمان بازگشت سرمایه نیز ارزیابی شدهاند.
تعریف پروژههای بهینهسازی
نتایج این بررسیها به تعریف و اجرای مجموعهای از پروژههای بهینهسازی در ساختمان مرکزی منجر شده است؛ پروژههایی که تجهیزات تأسیساتی، الکتریکی، سامانههای گرمایشی و سرمایشی و... را شامل میشوند.
نصب اینورتر روی پمپهای آبرسانی ساختمان، تعویض دیگهای آب گرم (بویلر) فرسوده و پرمصرف ساختمان با دیگهای آب گرم جدید و کممصرف، تعمیر کمپرسورهای چیلرهای ساختمان، تعمیر پمپهای فنکوئل، برج خنککن و آتشنشانی، عایقکاری لولهها و کانالها، تجهیز اگزوزفنها به تایمر و تعویض لامپهای فلورسنت قدیمی به لامپهای الئیدی کممصرف از جمله این اقدامها به شمار میرود که به بهبود عملکرد و کاهش مصرف انرژی کمک میکند.
در کنار این اقدامها، بهبود بهرهوری انرژی در نمای ساختمان نیز مورد توجه قرار گرفته است. پنجرههای قدیمی ساختمان با پنجرههای دوجداره جایگزین شدهاند تا با کاهش تبادل حرارتی، شرایط مناسبتری برای کنترل بار سرمایشی و گرمایشی ساختمان فراهم شود.
از سوی دیگر، موتورخانه ساختمان مرکزی شرکت نفت و گاز پارس بهصورت سالانه و بر مبنای استاندارد ISIRI ۱۶۰۰۰ معاینه فنی میشود تا وضع عملکرد تجهیزات و شرایط بهرهبرداری آن از منظر الزامهای فنی و مصرف انرژی ارزیابی و در صورت نیاز بازنگری و تعمیر شود.
امکانسنجی احداث نیروگاه خورشیدی
در امتداد برنامههای مرتبط با ارتقای بهرهوری و مدیریت انرژی، مطالعات اولیه و امکانسنجی احداث نیروگاه خورشیدی متمرکز نیز در شرکت نفت و گاز پارس انجام شده است. این مطالعات با هدف بررسی امکان تولید برق از منابع تجدیدپذیر انجام شده است و زمینه لازم برای تنوعبخشی به منابع تأمین انرژی را فراهم میکند.
توجه به انرژیهای تجدیدپذیر، در کنار مدیریت مصرف و افزایش کارایی تجهیزات، بخشی از نگاه بلندمدت به مقوله انرژی و ایجاد تنوع در منابع تأمین انرژی است.
پایش مستمر مصرف
افزونبر موارد فوق، بخش مهمی از مدیریت انرژی در شرکت نفت و گاز پارس به اندازهگیری و پایش مستمر مصرف اختصاص دارد. در همین زمینه، مقدار مصرف حاملهای انرژی در ساختمانهای ستادی و سکوهای دریایی بهصورت ماهانه بررسی و مقدار مصرف واقعی با خط مبنای انرژی مقایسه میشوند.
خط مبنای انرژی بر اساس سوابق مصرف در سالهای گذشته برآورد شده است و مقایسه مستمر مصرف واقعی با این خط مبنا، امکان مشاهده مقدار انحراف از الگوی مورد انتظار را فراهم میکند. اهمیت این اقدام از آن روست که مدیریت مصرف را به فرایندی مبتنی بر داده و پایش مستمر تبدیل میکند. هرگونه انحراف در الگوی مصرف میتواند زمینه بررسی دقیقتر شرایط بهرهبرداری و شناسایی عوامل مؤثر بر افزایش یا تغییر مصرف را فراهم کند و در صورت نیاز، اقدامهای اصلاحی را به دنبال داشته باشد.
شرکت نفت و گاز پارس که بهعنوان بزرگترین شرکت تولیدکننده گاز ایران با سهمی حدود ۷۰درصدی از تأمین سبد انرژی کشور شناخته میشود، طی مجموعهای از اقدامهای مدیریتی و فنی، بهینهسازی مصرف انرژی را در ساختمانهای اداری و سکوهای عملیاتی خود دنبال میکند.
انتهای پیام/